Nhóm "7 ông lớn' công nghệ Mỹ bốc hơi gần 800 tỷ USD vốn hóa, Tesla lao dốc hơn 14%

Các tập đoàn công nghệ lớn tiếp tục đẩy chi tiêu vốn cho AI lên mức kỷ lục mới, nhưng báo cáo lợi nhuận tích cực của Alphabet vẫn không xóa được lo ngại của thị trường về hiệu quả hoàn vốn. Chỉ trong một phiên, chỉ số Magnificent Seven giảm 4,8%, thổi bay khoảng 797 tỷ USD giá trị thị trường. Tesla chịu áp lực nặng nhất khi mất hơn 14%, ghi nhận mức giảm trong ngày mạnh nhất kể từ 11/3/2025. Nguyên nhân đến từ lợi nhuận ròng quý II thấp hơn kỳ vọng và biên lợi nhuận gộp tiếp tục co hẹp, dù doanh thu tăng 26% so với cùng kỳ. Điểm khiến nhà đầu tư lo ngại là lợi nhuận suy giảm mạnh đi kèm dòng tiền ròng lần đầu âm trở lại sau hai năm. Tesla cho biết giai đoạn mở rộng hiện tại là quyết liệt nhất kể từ khi thành lập; riêng chi tiêu cho AI và robot đạt 5,8 tỷ USD chỉ trong một quý. Mức độ thuyết phục của lập luận này sẽ phụ thuộc vào diễn biến dòng tiền trong vài quý tới. Cổ phiếu Google giảm hơn 7%, là cú rơi trong ngày lớn nhất kể từ 8/5/2025, kéo vốn hóa thị trường xuống dưới 4.000 tỷ USD. Alphabet vẫn ghi nhận tăng trưởng doanh thu và mảng điện toán đám mây mạnh, nhưng dòng tiền tự do (free cash flow) lần đầu tiên trong lịch sử chuyển sang âm, đồng thời nâng trần chi tiêu vốn cả năm lên 205 tỷ USD. Báo cáo này không làm dịu lo ngại về tính bền vững của làn sóng đầu tư AI mà còn khiến thị trường thận trọng hơn. Một số nhà phân tích nhận định thị trường chưa từ bỏ AI, nhưng thời kỳ nhà đầu tư sẵn sàng trả tiền cho những lời hứa lớn đã qua; điều họ muốn nghe trong các cuộc họp công bố kết quả kinh doanh sắp tới là mỗi USD chi ra sẽ tạo ra bao nhiêu tiền mặt, chứ không phải tầm nhìn cho 10 năm sau. Diễn biến thị trường trong phiên: Nasdaq giảm 2,15%, S&P 500 giảm 1,21%, Dow Jones giảm 0,97%. Ở chiều ngược lại, nhóm cổ phiếu bộ nhớ đi lên bất chấp thị trường chung suy yếu, được cho là hưởng lợi từ thông tin Google tăng chi tiêu AI. Micron Technology tăng 3,2%, SK Hynix tăng 2,56%, SanDisk tăng 0,69%. Trên thị trường hàng hóa, căng thẳng địa chính trị đẩy giá dầu bật mạnh. WTI chốt phiên tăng 6,17% lên 92,19 USD/thùng. Brent tăng 7,04% lên 100,69 USD/thùng, mức cao nhất gần hai tháng và có lúc vượt 100 USD/thùng lần đầu trong gần hai tháng. COMEX vàng giảm 2% xuống 4.052,3 USD/ounce; COMEX bạc giảm 3,99% xuống 57,895 USD/ounce. Tiền mã hóa biến động nhẹ: Bitcoin mở cửa ở 66.081,05 USD, giảm 0,6% so với ngày trước đó và có lúc lùi về 65.054,55 USD trong phiên. Ethereum mở cửa ở 1.933,32 USD, tăng 0,3% nhưng cũng giảm trong ngày xuống 1.899,38 USD. Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 30 năm duy trì trên 5% nhiều phiên liên tiếp, là chuỗi dài nhất kể từ khủng hoảng tài chính 2007. Một nguyên nhân được nhắc đến là các "ông lớn" công nghệ đã phát hành hơn 500 tỷ USD trái phiếu để tài trợ hạ tầng AI, cạnh tranh trực tiếp với Kho bạc Mỹ trong cùng tập khách mua, qua đó góp phần đẩy mặt bằng lãi suất dài hạn vốn đã cao. Một số nhà quản lý quỹ lưu ý rằng từ chính phủ, các tập đoàn đám mây đến những tổ chức phát hành khác, tất cả đang tranh nguồn vốn trong cùng một "bể tiền". Khi lựa chọn tăng lên, các nhà đầu tư truyền thống như quỹ hưu trí và công ty bảo hiểm tự nhiên kém mặn mà hơn với trái phiếu chính phủ. Trong bối cảnh quy mô thị trường Kho bạc Mỹ tăng từ 4,5 nghìn tỷ USD năm 2007 lên 31 nghìn tỷ USD hiện nay, nợ công vượt 100% GDP, lãi suất dài hạn khó hạ nhiệt trong ngắn hạn. Về địa chính trị, lực lượng Houthi tại Yemen triển khai tên lửa đạn đạo, tên lửa hành trình và máy bay không người lái tấn công hai tàu chở dầu của Saudi Arabia; một tàu bị cháy ở phần mũi nhưng toàn bộ thủy thủ đoàn an toàn. Sự việc xảy ra gần eo biển Bab el-Mandeb, tuyến huyết mạch nối Biển Đỏ với Vịnh Aden và là điểm nghẽn quan trọng của dòng chảy xuất khẩu dầu thô toàn cầu. Cùng với căng thẳng kéo dài giữa Mỹ và Iran, thị trường gia tăng lo ngại gián đoạn nguồn cung, góp phần đẩy giá Brent tăng hơn 7% trong ngày và có lúc chạm mốc 100 USD. Cùng ngày, ông Trump nói đang "nghiêm túc cân nhắc" triển khai một hành động quân sự quy mô lớn hơn nhằm vào Iran. Về thương mại, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) thông báo áp thuế 10% đến 12,5% đối với hàng hóa từ hàng chục quốc gia và vùng lãnh thổ, viện dẫn lý do "lao động cưỡng bức", thay thế mức thuế nhập khẩu toàn cầu sắp hết hạn. Biểu thuế mới có hiệu lực từ ngày 24. Tâm điểm còn lại trong tuần là Intel, dự kiến công bố kết quả kinh doanh vào thứ Năm. Trọng tâm theo dõi vẫn là định hướng chi tiêu vốn, tương tự các "ông lớn" công nghệ những ngày qua. Sang tuần tới, Microsoft, Meta và Amazon sẽ lần lượt báo cáo; các thông điệp mới nhất về đầu tư AI sẽ quyết định mức độ điều chỉnh định giá của thị trường sẽ đi xa đến đâu. Góc nhìn Tide: Phiên giảm mạnh này phá vỡ một giả định kéo dài: thị trường từng sẵn sàng dành nhiều "dư địa" cho câu chuyện AI, nhưng khoảng không đó đang bị thu hẹp nhanh bởi các con số dòng tiền thực tế. Tesla và Alphabet gặp cùng một vấn đề: tốc độ chi tiêu vượt xa tốc độ tạo lợi nhuận, và nhà đầu tư phản hồi bằng các đợt bán tháo. Đà tăng trái chiều của cổ phiếu chip bộ nhớ là tín hiệu đáng chú ý: dòng vốn vẫn ưu tiên doanh nghiệp có đơn hàng nhìn thấy được và lộ trình chuyển hóa sang dòng tiền rõ ràng, đồng thời ngày càng thiếu kiên nhẫn với các câu chuyện thuần kỳ vọng. Sự phân hóa này có thể còn kéo dài trong ngắn hạn, với báo cáo của Intel và một số nhà cung cấp đám mây là phép thử tiếp theo. Lãi suất dài hạn và giá dầu khó hạ nhiệt sớm; một bên là hệ quả cấu trúc của cơn sốt hạ tầng AI dựa trên nợ, bên còn lại là hệ quả trực tiếp của căng thẳng địa chính trị leo thang. Khi hai yếu tố vĩ mô này cùng tồn tại, ngay cả khi từng doanh nghiệp công bố kết quả kinh doanh tích cực, môi trường định giá chung của thị trường cũng khó thực sự nới lỏng trong thời gian gần.